Petekten Gelen Tıkırtı ve Su Sesi Neden Olur?

Gece sessizliğinde peteklerden gelen bir tıkırtı, akan su sesi ya da fokurdama insanı huzursuz edebiliyor. Bu seslerin çoğu tehlikeli değil ve tesisatın nasıl çalıştığına dair ipucu veriyor. Ancak bazıları, ihmal edildiğinde kombinin verimini düşüren ya da parça yıpranmasına yol açan sorunlara işaret ediyor. Sesin türünü ayırt etmek, ne yapmanız gerektiğini anlamanın ilk adımı.

Şırıltı ve Akan Su Sesi: Tesisatta Hava

Peteğin içinden su akıyormuş gibi bir şırıltı ya da fokurdama sesi geliyorsa, en olası neden tesisatta biriken havadır. Hava, suyun dolaşımı sırasında kabarcıklar halinde hareket eder ve en yüksek noktalarda, yani peteklerin üst kısmında birikir. Bu tür seste genellikle peteğin üst kısmı alt kısmına göre daha soğuk olur.

Çözüm çoğu zaman basittir ve ev sahibinin kendisi yapabilir:

1. Kombiyi kapatın ve peteklerin biraz soğumasını bekleyin.
2. Peteğin üst köşesindeki hava alma vanasının altına bir bez veya küçük bir kap tutun.
3. Vanayı uygun bir anahtar veya tornavidayla yavaşça açın; önce hava çıkar, ardından su gelmeye başlar.
4. Su düzenli akmaya başladığında vanayı kapatın.
5. Kombinin basınç göstergesine bakın ve gerekiyorsa kullanım kılavuzundaki gibi basıncı tamamlayın.

Hava alma işlemine kombiye en yakın petekten başlayıp en uzak olana doğru ilerlemek, çok katlı evlerde ise alt kattan üst kata çıkmak genelde daha iyi sonuç verir.

Tıkırtı ve Çıtırtı: Isıl Genleşme

Kombi çalışmaya başladığında ya da durduktan sonra peteklerden veya borulardan gelen kısa tıkırtılar, çoğunlukla metalin ısınıp soğurken genleşmesinden kaynaklanır. Boru duvarın içinden veya bir kelepçeden geçiyorsa, genleşme sırasında sürtünerek ses çıkarabilir. Bu ses tesisata zarar vermez ve genellikle ısınma ya da soğuma tamamlandığında kesilir.

Ses çok rahatsız ediciyse, boruların duvardan geçtiği noktalarda veya kelepçelerde küçük düzenlemeler yapılabilir. Isıtma suyu sıcaklığını biraz düşürmek de ani sıcaklık değişimini azaltarak tıkırtıyı hafifletebilir.

Vurma ve Darbe Sesi

Peteklerden veya borulardan gelen daha sert, vurur gibi bir ses farklı bir duruma işaret edebilir. Bu ses bazen petek vanasının içindeki parçanın gevşemesinden, bazen de tesisattaki su akışının ani değişiminden kaynaklanır. Termostatik vanalarda iğnenin sıkışması ya da gevşemesi de benzer ses yapabilir. Bu tür sesler sürekli tekrar ediyorsa, vana ve bağlantıların teknisyen tarafından kontrol edilmesi gerekir.

Kombiden Gelen Kaynama Sesi

Ses peteklerden değil de kombinin kendisinden geliyorsa ve çaydanlık kaynamasına benziyorsa, durum farklıdır. Bu ses genellikle eşanjörde kireç veya tortu birikimi olduğunu, suyun eşanjörün içinde yerel olarak aşırı ısındığını gösterir. Düşük basınç veya yetersiz dolaşım da aynı sese yol açabilir. Bu durum zamanla eşanjörü yıpratır ve verimi düşürür; teknisyen kontrolü gerektirir.

Sesler Hangi Sorunlara İşaret Edebilir?

• Sürekli hava sesi: Hava alındığı halde birkaç gün içinde tekrar ediyorsa, tesisata bir yerden hava giriyor olabilir ya da otomatik hava atma pürjörü düzgün çalışmıyordur.
• Sık basınç düşüşüyle birlikte gelen ses: Tesisatta küçük bir kaçak veya genleşme tankında sorun olabilir.
• Uğultu: Sirkülasyon pompasının yorulduğuna ya da yüksek kademede çalıştığına işaret edebilir.
• Tek bir petekte sürekli şırıltı: O peteğin vanası kısık ya da tesisat dengesi bozuk olabilir.

Önlemek İçin Ne Yapılabilir?

Seslerin büyük kısmı düzenli bakımla azaltılabilir. Sezon başında peteklerin havasını almak, basıncı doğru aralıkta tutmak ve yıllık kombi bakımında tesisat suyunun durumunu kontrol ettirmek, hem sesleri hem de bu seslerin işaret ettiği sorunları önler. Tesisatta çamur birikmişse, temizlik sonrası hem ses hem de ısınma düzeni belirgin biçimde iyileşebilir.

Yeni Takılan Peteklerde ve Tesisat Müdahalesinden Sonra

Yeni petek takıldıktan, bir petek yer değiştirdikten ya da tesisatta herhangi bir onarım yapıldıktan sonraki ilk günlerde ses duymak normal. Tesisat boşaltılıp yeniden doldurulduğunda içeriye bir miktar hava girer ve bu hava ilk ısınma döngüleri sırasında yavaş yavaş peteklerin üst kısmına toplanır. Bu nedenle böyle bir işlemden sonraki ilk hafta, peteklerin havasını birkaç kez almanız gerekebilir. Her hava alma işleminden sonra basıncı kontrol etmeyi unutmayın. Ses ilk haftadan sonra kesiliyorsa sorun yoktur. Ancak işlemden haftalar sonra bile şırıltı sürüyorsa, tesisatın bir noktasında havanın toplandığı ve dışarı atılamadığı bir cep oluşmuş olabilir. Bu durumda tesisatın uygun noktalarından hava alınması ya da bir hava atma elemanı eklenmesi gerekebilir; bu da teknisyen işidir. Ayrıca yeni takılan peteklerde ilk ısınmalarda boya ve metalin genleşmesine bağlı hafif tıkırtılar da duyulabilir. Bu sesler birkaç ısınma döngüsü içinde azalır ve genellikle müdahale gerektirmez. Sesin şiddeti zamanla artıyorsa ya da bir bağlantı noktasında nem görüyorsanız, montajı yapan ekibe veya servisinize haber verin.

Ne Zaman Servis Çağırmalı?

Hava aldığınız halde ses birkaç gün içinde geri geliyorsa, basınç sürekli düşüyorsa, kombinin kendisinden kaynama sesi geliyorsa ya da sert vurma sesleri tekrar ediyorsa servis çağırın. Pompa, eşanjör ve vana içi müdahaleler teknisyen gerektirir. Biz önce sesin kaynağını tespit ediyoruz; hava alma ile çözülen bir durumda parça önermiyoruz. Tespit sonrasında yapılacak işi size açıklıyor, onayınızı aldıktan sonra uyguluyoruz.